MISTRZYNIE – TWÓRCZYNIE: Aneta Klejnowska-Karpińska – królowa kolażu
Hotel Bristol, Łazienki Królewskie czy Lukullus – to tylko kilka z wielu firm, które współpracują z Anetą Klejnowską_Karpińską, mistrzynią kolażu, artystyczną duszą Instagrama i dziewczyną, która jak nikt inny potrafi łączyć przeszłość z teraźniejszością. Być może spotkasz ją spacerującą po Mokotowie, na którym mieszka od jakiegoś czasu, a jeśli nie, zajrzyj na jej niesamowite konto na Instagramie i zanurz się w sztuce! Poznaj pierwszą bohaterkę naszego nowego cyklu MISTRZYNIE-TWÓRCZYNIE!
Aneta Klejnowska-Karpińska jest absolwentką Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie na wydziale grafiki, Polsko-Japońskiej Akademii Technik Komputerowych na wydziale architektury wnętrz oraz Ecole Estienne, paryskiej uczelni, na wydziale ilustracji naukowej. Swoje doświadczenie zdobywała w Polsce i zagranicą, pracując i kształcąc się między innymi w Nowym Jorku, Londynie i Paryżu. Tworzyła ilustracje dla takich marek, jak: Akris, Alpha Industries, Lukullus, Hotel Bristol, Łazienki Królewskie, Wirtualna Polska, Costa Coffee, Wysokie Obcasy Extra, Elle, Glamour, Twój Styl, Magazyn PANI, KMag, Label Magazine, Mood Scent Bar, L’oreal Paris, Hotel Europejski, Magazyn Zwierciadło. W swoich pracach łączy różne techniki i metody artystyczne. Obecnie pracuje głównie w dziedzinie kolażu. Aneta Klejnowska-Karpińska otwiera nas nowy cykl MISTRZYNIE – TWÓRCZYNIE, poświęcony kobietom z artystyczną duszą, które dzięki swoim talentom zmieniają, upiększają i uwrażliwiają nasz świat! Królowa kolażu na Instagramie Aleksandra Nagel- KOBIETA.PL: Jak zaczęła się Twoja przygoda z ilustracją i kolażem? Aneta Klejnowska-Karpińska: Po ukończeniu studiów na wydziale grafiki na Warszawskiej ASP zastanawiałam się, na której dziedzinie powinnam się najbardziej skupić. Zawsze lubiłam malarstwo olejne, ale wiedziałam, że wybicie się na tym rynku, w szczególności w Polsce jest bardzo ciężkie. Zdecydowałam się bardziej zaprzyjaźnić z komputerem. Na początku zajęłam się ilustracją, a w miarę poszukiwań nowej techniki pracy bardzo polubiłam kolaż i tak zostało do dzisiaj. W swoich pracach często korzystasz ze starych rycin, malarstwa, rysunków sprzed lat – skąd taki pomysł? Bardzo lubię stary, artystyczny sznyt, szlachetność, która przebija przez stare arcydzieła. Od zawsze historia sztuki była mi bliska, wpadłam więc na pomysł, żeby pokazać elementy dawnych prac na nowy sposób. Czasami, aby nadać bardziej współczesny charakter kolażowi dodaje do nich nowoczesne elementy. Często jednak tworzę nowe obrazy wykorzystując tylko detale grafik, czy obrazów sprzed lat. Jaki okres w sztuce najbardziej Cię pasjonuje? Kocham renesans, intensywne barwy, niezwykłą, wręcz oszałamiającą dbałość o detale, humanizm, który towarzyszył całej tej epoce. Artystów tej epoki, podziwiam za często wieloletnie dopracowywanie jednego dzieło i pełne skupienie na swojej pracy. Wydaje mi się, że dzisiaj ludzie żyją zbyt szybko i często skupiają się na ilości, a nie na jakości. Innym nurtem artystycznym, którym zawsze byłam zafascynowana jest grupa prerafaelitów. Ukryte treści, symbole, a jednocześnie szczegółowość i pieczołowitość w przedstawianiu postaci, głównie damskich sprawiają, że w muzeach, gdzie wystawiane są prace tych artystów spędzam zawsze całe dni analizując i podziwiając poszczególne fragmenty. ZOBACZ TEŻ: Jak wygląda intymność? TE ilustracje podbiły internet! "Próbuję uchwycić uczucie dotyku" - mówi koreańska artystka, która w mistrzowski sposób ilustruje bliskość i intymność w związku. Zobaczcie jej niesamowite prace! Artystyczny freelance, czyli jak utrzymać się na Instagramie? Kolaż to coraz bardziej popularna forma pracy freelancerskiej. Zadam więc konkretne pytanie – czy z tego można się utrzymać? Czy robisz coś jeszcze poza kolażami, by łączyć koniec z końcem? Jestem szczęściarą i absolutnie nie narzekam na ilość zleceń. Wykonuje dużo kolaży dla różnych brandów, ale też tworzę je w formie plakatów i sprzedaje za pośrednictwem galerii onmywall.art. W wolnym czasie wracam do malarstwa olejnego i rysunku odręcznego. Pracy mam naprawdę dużo i mogę się utrzymać z twórczości artystycznej. Jeśli ktoś chciałby spróbować kolażu, od czego powinien zacząć? Myślę, że najlepiej jest zacząć od analogowej formy, czyli nożyczek i papieru. Spróbować pobawić się formą, poczuć w dłoniach fakturę papieru, tworząc nowe kompozycje, wzory. Sugerowałabym, aby pierwszych prac nie traktować zbyt serio. Wystarczy gazeta, stara książka, różne faktury i z tego może powstać wyjątkowa praca. Tworzysz często kolaże na potrzeby reklamowe. Jaki masz stosunek do tego typu współpracy? Czy reklama może być dla Ciebie również formą sztuki? Jak najbardziej! Bardzo wiele zależy od rodzaju współpracy i klienta, czy mi zaufa, czy raczej jego wizja gra główną rolę. Na szczęście coraz więcej klientów daje mi przysłowiową wolną rękę w projektowaniu, oczywiście zachowując określone ramy i temat pracy. Znając moje prace wiedzą czego mogą oczekiwać. Muszę przyznać, że zdecydowanie z większości tak powstałych prac jestem bardzo zadowolona. Z której współpracy jesteś naprawdę dumna? Wiele jest takich projektów, z którym mogę powiedzieć, że jestem dumna:) W zeszłym roku były to kolaże na witrynie w Hotelu Bristol, które widniały na Krakowskim Przedmieściu przez pół roku. Uwielbiam współpracować z Lukullusem, miałam okazję stworzyć dla nich projekty opakowań świątecznych na ciastka, a tym roku kolaże na witryny wiosenne, które właśnie wiszą w dwóch lokalizacjach. Przed pandemią prowadziłam warsztaty dla dzieci w Łazienkach Królewskich, które wiele mnie nauczyły, nie przypuszczałam, że aż tak bardzo spodoba mi się rola nauczyciela. Z początkiem tego roku nawiązałam całoroczną współpracę z Costa Coffee. Super energia, ludzie i atmosfera, która przebija przez tę firmę napędza mnie do działania. Stworzenie jakiego kolażu było dla Ciebie najtrudniejsze i najbardziej czasochłonne? Każdy kolaż jest inny. W zależności od tematu pracy, jedne są mi bliższe i wiem, że ich wykonanie będzie przyjemne i zajmie mi relatywnie mniej czasu. Pozornie często te prace, które z początku wydają mi się ciężkie i nie mogę się za nie zabrać w efekcie końcowym wychodzą mi najlepiej. Gdybyś miała robić w życiu coś innego niż kolaż, co to by było? Myślę, że wróciłabym do projektowania wnętrz. Skończyłam licencjat na tym kierunku. Fascynują mnie piękne przestrzenie, niebanalne rozwiązania i połączenia form. Na razie przekładam je na płaski kolaż, ale może w przyszłości będę miała jeszcze okazję przełożyć moje zamiłowanie do tego kierunku. Na żadnym z postów na Twoim Instagramie nie znalazłam Twojego zdjęcia. Dlaczego nie pokazujesz tam siebie tylko swoje prace? Nawet najwięksi malarze od czasu do czasu robią sobie autoportrety? Zdecydowałam, że będę prowadzić dwa profile na instagramie, jeden artystyczny, a drugi prywatny. Układ mojego pierwszego konta na Instagramie podzieliłam tak, że nie ma tam już miejsca na moje zdjęcia. Jak wygląda standardowy dzień Twojej pracy? Jestem rannym ptaszkiem. Często zabieram laptopa do łóżka, wydaje mi się, że wtedy właśnie jestem najbardziej kreatywna i najlepiej mi się pracuje. Jak już normalnie wstanę siadam przy biurku i przenoszę pracę na komputem stacjonarny. Zazwyczaj w pierwszej kolejności odpisuje na maile, dzwaniam się z moimi agentkami z agencji ilustratorów i omawiamy wszystkie projekty, Jestem bardzo zadowolona z tej relacji i współpracy, myślę, że dużo już razem osiągnęłyśmy. Po południu zazwyczaj idę na spacer przewietrzyć głowę i znowu rozpoczynam pracę nad kolejnymi zadaniami. W pracy często towarzyszy mi muzyka, zazwyczaj jazz. Wieczory staram się już poświęcać rodzinie i relaksuje się. Co jest potrzebne do tworzenia kolaży – komputer i myszka czy wycinanki? Jak to wygląda w 2021 roku? Ja kolaże tworzę głównie na komputerze, ale czasami tworzę również odręczne rysunki, które skanuje i dołączam do kolażu. Karolina Kijak: pierwsza polska ilustratorka we współpracy z H&M [WYWIAD] Karolina Kijak-Dzikońska wyjątkowa ilustratorka natury, obserwatorka ptaków, mama na pełen etat i pierwsza polska artystka z globalną współpracą dla H&M na koncie. Koniecznie przeczytajcie nasz wywiad! Instagram - miejsce pełne sztuki! Jesteś częścią Instagrama. Jak patrzysz na to narzędzie? Czego tam szukasz? Co sądzisz o osobach, które tam są? Instagram jest świetną platformą do pokazywania siebie, swoich prac. Trzeba ją tylko umiejętnie wykorzystywać. Ja swój profil artystycznym założyłam ponad dwa lata temu i do tej pory wiele moich zleceń dostaję właśnie poprzez to narzędzie. Obserwuje profile związane z wieloma dziedzinami artystycznymi, głównie jest to architektura, moda, historia sztuki, ale też profile podróżnicze i kulinarne. Gdybyś miała nieskończoną ilość pieniędzy na jakiś artystyczny projekt, co byś zrobiła? Chciałabym stworzyć całą kolekcję ubrań z moimi printami. Moda to kolejna dziedzina, którą kocham i zawsze się cieszę na współpracę z firmami modowymi. Opowiedz mi trochę o sobie – gdzie mieszkasz, co pasjonuje Ciebie oprócz sztuki? Dwa lata temu przeprowadziłam się na Mokotów. To moja ulubiona dzielnica w Warszawie i czuję się tutaj naprawdę dobrze, mnóstwo pięknych kawiarnii, kameralnych galerii, dużo parków, zieleni. W pandemicznej rzeczywistości rzadko opuszczam to miejsce, chociaż podróżowanie to moja ogromna pasja. Napędza do pracy i przynosi wiele inspiracji. Mam nadzieję, że jak najszybciej będziemy mogli wrócić do bezpiecznego dalekiego przemieszczania się. Uwielbiam też gotować, teraz mam na to zdecydowanie więcej czasu. Razem z mężem wolny czas spędzamy teraz głównie z kuchni, wymyślając różne potrawy. Lubię każdy rodzaj kuchni, a najbardziej nowe, nieoczywiste smaki. Mam wrażenie, że dzięki Instagramowi kobiety stały się bardziej kreatywne, rozwijają się bardzo. Zgadzam się z tym – jak Ty na to patrzysz? Jaką dałabyś radę kobietom, które chciałyby rozwijać się artystycznie, niezależnie od formy? Myślę, że nie zależnie od wieku każda kobieta może odkryć podłoża kreatywności. Teraz wiele z nas łączy różne dziedziny artystyczne i próbuje uczyć się czegoś nowego. Przez pandemię możliwości rozrywki i podróżowania zostały ograniczone, ale to właśnie zaowocowało przejawami większej kreatywności wśród nas. Ja radziłabym zacząć od znalezienia formy, który nas najbardziej fascynuje i zapisania się na kurs on-line, których jest teraz mnóstwo. Wałki, fałdki i motylki. Myślisz: "To obrzydliwe". Ona twierdzi, że to jest właśnie piękne!
Święto Niepodległości 2020: Polscy ilustratorzy stworzyli pocztówki na 11 listopada. Trzy różne spojrzenia na jedno wyjątkowe święto
Już po raz ósmy Muzeum Józefa Piłsudskiego w Sulejówku zaprasza do wspólnego świętowania Narodowego Dnia Niepodległości. Między 7 a 15 listopada (lub znacznie dłużej) będzie można w wybranych miastach Polski pobrać bezpłatne pocztówki przygotowane specjalnie z okazji święta przypadającego 11 listopada. Oprócz tradycyjnego wysłania papierowej pocztówki będzie także możliwość elektronicznego nadania kartki z domu.
Święto Niepodległości 11 listopada Mamy Niepodległą! jest ogólnopolską akcją społeczną skierowaną do wszystkich, bez względu na wiek, czy poglądy i zainteresowania. Pocztówką, która zmniejsza dystans między nadawcą a odbiorcą, muzeum wraz z partnerami akcji zachęca do radosnego świętowania uwalniającego pozytywne emocje od Bałtyku do Tatr. Wyrazy pamięci i pozdrowienia poprzez kartkę pocztową nabierają szczególnie symbolicznego znaczenia w 2020 roku. Papierową pocztówkę można odebrać w jednym z kilkudziesięciu miejsc w Polsce. Kartka jest bezpłatna a nadrukowany już znaczek ważny aż do 31 marca 2021 roku na terytorium Polski. Wysłanie kartki nie wymaga żadnej dodatkowej opłaty pocztowej. Daty i zasady funkcjonowania poszczególnych punktów dystrybucji kartek mogą się różnić w zależności od sytuacji w danym regionie. Adresy dostępne na: https://muzeumpilsudski.pl/mamy-niepodlegla. Jest także możliwość nadania pocztówki z własnego domu, bez konieczności wizyty w punkcie dystrybucji pocztówek. Po wybraniu wzoru kartki, wpisaniu życzeń i adresu odbiorcy, papierowa kartka zostanie wydrukowana i dostarczona do wskazanej osoby. W tym przypadku wymagana jest jednak opłata za znaczek pocztowy. Wzory kartek będą dostępne od 11 listopada pod linkiem http://wyslijkartke.muzeumpilsudski.pl. Do współpracy przy każdej edycji akcji zapraszanych jest trzech znanych i lubianych artystów. Prezentowane były już projekty m.in. Papcia Chmiela, Henryka Sawki, Andrzeja Pągowskiego, Józefa Wilkonia, Andrzeja Heidricha i wielu innych wybitnych artystów - kto w tym roku dołączył do akcyjnego panteonu gwiazd? Rafał Olbiński z wykształcenia architekt, z wyboru malarz. Niezwykle popularny i ceniony na świecie polski surrealista. Autor metaforycznych prac, również plakatów operowych, a także twórca scenografii przedstawienia operowego. Wykładał w znamienitych szkołach wyższych. Laureat ponad 150 nagród, w tym wielu prestiżowych jak międzynarodowy Oscar za Najbardziej Znaczący Plakat Roku, Prix Savignac w Paryżu (1994 rok). Prace Rafała Olbińskiego znajdują się w kolekcjach tak renomowanych instytucji, jak m.in.: The National Arts Club w Nowym Jorku, Smithsonian Institute and Library of Congress w Waszyngtonie, Suntory Museum w Osace oraz w wielu prywatnych i korporacyjnych zbiorach w USA, Japonii i Europie. W konkursie Teraz Polska w 2013 roku Rafał Olbiński otrzymał odznaczenie Wybitny Polak. Autor wykorzystanego do pocztówki projektu przedstawiającego kobietę trzymającą naręcze kwiatów przekształcających się w gołębie. Anna Glik - krakowska artystka, która wybrała Internet jako środek komunikacji z odbiorcą. W jej pracach często pojawiają się zdekonstruowane elementy, takie jak sylwetka człowieka, architektura i motywy zaczerpnięte z natury. Kolaże wyróżnia oszczędny dobór elementów, które są wielokrotnie zmieniane i skalowane. Jest autorką kolaży m.in. dla luksusowego francuskiego domu mody oraz ogólnoświatowej sieci hoteli premium. Jej prace były publikowane jako ilustracje artykułów w wielu popularnych magazynach, także w uważanym za najważniejsze w świecie mody, kobiecym czasopiśmie. Autorka pocztówki z wizerunkiem Józefa Piłsudskiego. Anię Glik reprezentuje agencja MAD Illustrators. Ewa Podleś – ilustratorka książek, autorka szat graficznych i ilustracji do najróżniejszych projektów dedykowanych dzieciom: gry planszowe, ebooki i aplikacje mobilne. Artystka publikowała także w czasopismach, w tym w kultowym „Świerszczyku”. Inicjatorka powstania darmowej książki dla najmłodszych „Masz tę moc!” na temat koronawirusa. Autorka pocztówki przedstawiającej dzieci jadące na rowerze.
Strajk Kobiet 2020: plakaty, grafiki, ilustracje na Strajk Kobiet, które mówią więcej niż słowa
Mają mocny przekaz i wyrażają to, co czuje większość z nas. Zebrałyśmy dla Was plakaty i grafiki, które szczególnie nas ujęły w kontekście Strajku Kobiet i aktualnej sytuacji.
Strajk Kobiet 2020: plakaty i grafiki na Strajk Kobiet W związku z trwającym od prawie tygodnia Strajkiem Kobiet po decyzji Trybunału Konstytucyjnego, dotyczącego aborcji z powodu uszkodzenia wad płodu, na ulice w całym kraju wychodzi każdego dnia tysiące ludzi. Protestują nie tylko kobiety, ale również mężczyźni, a także całe rodziny z dziećmi. Mają wymalowane czerwone błyskawice, a w rękach trzymają transparenty i plakaty. Każdy pisze na nich to, co czuje i czego się domaga. Również polscy graficy i ilustratorzy na bieżąco poprzez swoje prace artystyczne dołączyli do strajku i w punkt przedstawiają swoje stanowisko w tej sprawie. Zobaczcie w naszej galerii plakaty i grafiki, które są mocnym przekazem na Strajk Kobiet.
Karolina Kijak-Dzikońska : pierwsza polska ilustratorka we współpracy z H&M [WYWIAD]
Karolina Kijak-Dzikońska wyjątkowa ilustratorka natury, obserwatorka ptaków, mama na pełen etat i pierwsza polska artystka z globalną współpracą dla H&M na koncie. Koniecznie przeczytajcie nasz wywiad!
Mogłabyś rysować modę, sztukę, martwą naturę, a Ty masz o wiele bardziej interesującą pasję - obserwowanie ptaków i szkicowanie tych, które przykuły Twoją uwagę. Skąd u Ciebie takie hobby? Karolina Kijak: To moja pasja jeszcze z dzieciństwa. Wychowałam się w małej miejscowości Mieleszynek w województwie łódzkim. Mój rodzinny dom otoczony jest naturą - mamy tam las, stawy i rzekę Prosnę. Już od małego chodziłam na długie spacery z rodziną i zawsze to właśnie ptaki przykuwały moją uwagę. Wiele zmieniło się kiedy tata podarował mi pierwszą lornetkę - po raz pierwszy z bliska zobaczyłam jak ptaki są różnorodne, przepiękne. Wcześniej znałam tylko bliskie szkice ze szkolnego podręcznika do biologii. Od kiedy miałam swój punkt obserwacyjny, totalnie mnie porwało ich zachowanie, żywotność, kolory - przepadłam. Przyszedł też czas na spisywanie moich obserwacji (w sumie teraz, patrząc na fakt, ile z tych gatunków nie jest już spotykanych w mojej okolicy, są to notatki dość wartościowe). Czasem zamiast wyprawy z lornetką, wyglądam też przez okno, patrzę na drzewa, czatuję na jakieś ptaki do obserwacji (śmiech). A skąd wiedziałaś, że to jest na przykład zimorodek? Ja sama jestem w stanie rozróżnić sikorkę, kosa i jeszcze kilka może gatunków… W dzieciństwie dostałam od babci w prezencie mały przewodnik ptaków, taki prosty ze zdjęciami, nie z ilustracjami. Gdy wychodziłam gdzieś w teren podczas obserwacji, kartkowałam go ucząc się: „a to jest zimorodek to jest sójka”. Czasem zdarza się, że nie wiem jaki ptaszek przyleciał, ale jednak sporo okazów potrafię sklasyfikować. Moje notatki z dzieciństwa też się przydają, pozwalają dostrzec jak zmienia się środowisko - wielu gatunków już nie ma w okolicy mojego domu. Na stawie obok pływały kiedyś co najmniej trzy rodzaje kaczek, teraz jest tam tylko samotna kaczka krzyżówka. Taka obserwacja ptaków wymaga wiele cierpliwości. Czy ta cecha przekłada się na Twoją pracę na co dzień? Myślę, że tak. Cierpliwość przydaje mi się przy detalach w malowaniu akwarelą. Natomiast podczas spaceru wśród przyrody, wyciszenie się od codziennego natłoku zadań, pozwala wpadać innym pomysłom do głowy, projektom, obrazom - to taki podwójnie wartościowy dla mnie czas. Nadal mieszkasz poza miastem? Tak - miałam etap, w którym na studia architektoniczne wyjechałam do Wrocławia, tam też chwilę zostałam i pracowałam w biurze. Założyłam jednak rodzinę, pojawiły się dzieci i wróciliśmy z mężem do mojej rodzinnej miejscowości. Zależało nam bardzo, żeby maluchy wychowywały się wśród natury. I tak już zostało. To tam pracujesz na co dzień? Tak, pracownię mam w domu, jako wydzielone pomieszczenie i często pracujemy razem z mężem. On jest inżynierem, ja architektem, więc zaczęłam od zleceń architektonicznych. Z biegiem czasu równolegle też malowałam, sprzedawałam obrazy przez internet. Tych zleceń na ilustracje zaczęło pojawiać się coraz więcej, a mi po prostu sprawiały one coraz większą satysfakcję - i tak z roku na rok powoli wyciszam nieco architekturę i bardziej skłaniam się ku ilustracji. Jak wygląda twój normalny dzień? Kiedy znajdujesz czas przy rodzinnym życiu na kreację? Jak sobie wykrawasz swoje momenty? Myślę, że nie różnię się bardzo od innych ludzi z dziećmi. To one narzucają pewien rytm - wstają bardzo wcześnie. Odwozimy córkę do przedszkola i zaczynamy z mężem dzień pracy, która trwa regularnie do godzin po południowych. Potem odbieramy maluchy i zaczynam życie rodzinne, poświęcamy im mnóstwo czasu. Sama sobie narzucam, by do pory obiadowej zrealizować swoje najważniejsze zadania, bo wiem, że druga część dnia to czas dla mnie, dzieci i rodziny. Często rano staram się też wyrwać na krótki spacer po lesie, po okolicy - czyści mi to głowę, relaksuje przed pracą. A jeśli jeszcze uda mi się dodatkowo zauważyć jakiegoś rzadkiego ptaka, mam dodatkową motywację i energię do tworzenia. Musisz znaleźć też czas na prowadzenie konta na Instagramie, bo właśnie dzięki niemu szwedzka marka modowa H&M trafiła na Twoje rysunki. Byłam bardzo ciekawa, gdzie firma mnie namierzyła. Gdy byłam w Szwecji spytałam i o to, dowiedziałam się, że od początku spodobał im się mój Instagram, szczególnie krótkie filmiki, które tworzę. W pewnym momencie swoje konto zaczęłam traktować jak portfolio, na początku pokazywałam gotowe rysunki, z czasem więcej rzeczy od kuchni - stąd filmiki z malowania pędzelkiem. Oj zdecydowanie takie wideo zza kulis robi spore wrażenie. O dziękuję, cieszę się. Ludzie są bardzo zainteresowani procesem powstawanie ilustracji. Gdy obserwują jak coś maluję - dopytują się, widzą, że coś tam sypię, używam różnych materiałów poza farbami. Ja chętnie odpowiadam na pytania, dzielę się swoją wiedzą. Poza stroną internetową, Facebookiem i Pinterestem, Instagram ma największy wpływ. Staram się go prowadzić w godzinach wieczornych, kiedy położę dzieci spać, odpowiadam na komentarze i rozmawiam z obserwatorami. A jak wyglądały kulisy współpracy z H&M? To bardzo banalna historia - po prostu pewnego dnia dostałam maila z propozycją. Teraz śmieję się, że pierwszą wiadomość potraktowałam z przymrużeniem oka, nie mogłam po prostu uwierzyć, że tak duża marka jest zainteresowana współpracą pod kątem zaprojektowania wzorów do całej kolekcji, na wzór tej z doświadczoną i uznaną ilustratorką Nathalie Lete. Pomyślałam - „Nie to niemożliwe, pewnie tworzą sobie listę zapasowych czy ewentualnych kandydatów”. Ale pojawił się kolejny mail… (śmiech). Aż w końcu dałaś się namówić (śmiech). Nie, nie chcę absolutnie żeby to tak zabrzmiało. Po prostu nie wierzyłam od razu, że takie zlecenie mogło trafić, nieznanej ilustratorce, która do malowania powróciła bardzo niedawno. Nie mam zgromadzonej dużej publiki, maluję głównie ptaki. A tutaj okazało się, że mam do narysowania wzory zwierząt lądowych i tych ze świata wodnego. No właśnie, przecież to zupełnie inny rodzaj zwierząt. Zgadza się i o to też spytałam będąc w Szwecji. H&M po analizie mojej techniki malowania i sposobu płynięcia farby stwierdził jednak, że skoro tak świetnie maluję ptaki, jestem w stanie stworzyć też geparda. I żyrafę i rybki … Tak właśnie. Zaufano mi, a ja postarałam się jak mogłam, żeby tego zaufania nie zawieść. Dla H&M stworzyłaś wzory do wiosennej dziecięcej kolekcji. Czy fakt, że sama masz dzieci miało jakiś wpływ na całość wzorów, które powstały? Miały duży wpływ. Odkąd urodziły mi się dzieci, siłą rzeczy zwracam uwagę na ubranka dziecięce - to była dla mnie podwójna radość, że moje wzory będą nosić nie tylko maluchy z całego świata, ale też moja córka i mój syn. Pokazywałaś im obrazki? Oczywiście. Czyli tzw. pierwsi recenzenci to Twoja córka i syn. Tak jak najbardziej. Grupę docelową miałam pod ręką - a recenzentka moja 4-letnia córka Maja nie zdradzała szczegółów współpracy (śmiech). Pokazywałam jej różne obrazki, obserwowałam reakcję - jeśli była czymś w rodzaju „wow mamo to mi się bardzo podoba”, wysyłałam tę wersję do H&M i faktycznie, ich odbiór też był pozytywny. Dzięki Mai wybierałam też kolory, mentalnie mnie inspirowała. Synek też, choć ma dopiero dwa lata i jeszcze nie aż tak wiele do powiedzenia. Aktualnie w modzie panuje duży trend na ilustratorów - live drawing, okładki „Vogue” z ilustracjami zamiast zdjęć. Myślisz, że to jest właśnie ten czas? Myślę, że jest czas. Zdjęcia też są niesamowite i piękne, warto coś przedstawić w świeży sposób w innej technice. To taka sinusoida - jeszcze kilkadziesiąt lat temu polscy ilustratorzy byli w światowej czołówce, rozchwytywani. Potem przyszedł czas na fotografię, a teraz wraca znowu rysunek. Kolejna sprawa to rozróżnienie ilustracji tradycyjnej od tej digitalowej. Ty jesteś zwolenniczką tradycyjnej Tak, choć często zachwycam się digitalową, ale nie potrafię jej tworzyć. Zawsze miałam słabość do papieru, do rzeczy w różnych fakturach w dotyku i do farb - lubię się pobrudzić, popracować manualnie. Na rynku jednak, wiadomo, dla każdego, kto ma swoje spojrzenie i pomysł, zawsze znajdzie się miejsce, bez względu na technikę. Masz swoich ulubionych ilustratorów? Na których sobie czasami zerkasz i myślisz: „matko jakie to piękne” ? Inspiruję się artystami tworzącymi w tradycyjnej technice, na przykład bardzo podobają mi się prace szwedzkich artystów, bo w Skandynawii przyroda odgrywa kolosalną rolę. Widać to w ilości genialnych twórców postaci zwierząt, pejzaży. Jednym z moich ulubionych ilustratorów jest Lars Jonsson, też maluje głównie ptaki, współtworzy ornitologiczne przewodniki. Wspomnę także o profesorze Janie Sokołowskim, którym bardzo się inspiruję. Był zoologiem z wykształcenia, ale bardzo popularyzował wiedzę o ptakach. Lubił po godzinach rysować swoje ptaki, wydał szkicownik i zawsze przyświecał mu cel popularyzacji wiedzy o gatunkach. To taka moja gwiazda polarna. Gdybyś miała stworzyć oś czasu z najbardziej wyjątkowymi chwilami i sukcesami Twojego życia, co byś na niej umieściła? Nie jest to może komercyjny sukces, ale znalezienie pewnej równowagi, balansu w życiu. Przeprowadziłam się z rodziną z dużego miasta na wieś, uwolniłam od pędzącego życia i mam zupełnie inną perspektywę dnia. Pracuję z domu, sama narzucam sobie czasowe ramy, to była jedna z moich najlepszych decyzji. Ogromnie doceniam pomoc rodziców, bardzo ważnym oparciem jest mój mąż, dzielimy się zadaniami i razem staramy się znaleźć ten work life balance. Cała nasza rodzina działa razem jak zespół i jestem z tego powodu szczęśliwa. Dla mnie Twoim sukcesem jest też fakt, że rysunki niosą ze sobą dodatkową wartość. Pokazujesz jak zmienia się środowisko - odbiorcom z całego świata. Pokazujesz, że przyrodę trzeba doceniać. Chciałabym, by z takim przekazem właśnie do nich docierała. Chcę zwracać uwagę na naturę, czasem wystarczyłoby z szumu medialnego niepotrzebnych newsów przemycić coś o tej sikorce, o tym rudziku, że dziś jeszcze są, ale niekoniecznie mogą być jutro. W mieście jesteśmy przyzwyczajeni do wróbli, gołębi, gawronów, ale wcale nie jest powiedziane, że za dwadzieścia lat nie wyjdziemy na puste place i nawet tych szarych gołębi będzie nam brakować. Zwierzęta są niezwykle ciekawe i różnorodne, warto, często i na wiele różnych sposobów pokazywać je, ich życie i ich wartość. Myślę, że warto nawet do samej pasji „birdwatchingu” zachęcać dzieci i pokazywać ją od strony zupełnie innej jako wyzwanie, zabawa, która jednocześnie uwrażliwia na to co nas otacza i uczy. Kiedy wielka premiera Twoich rysunków w kolekcji dziecięcej H&M? Piątego marca. Jak w związku z tym wyglądają Twoje najbliższe plany? Na pewno jestem strasznie ciekawa jakie będą reakcje dzieci, czy spodobają im się gepardy i żyrafy na koszulkach, a może podwodny świat? To dla nich tworzyłam całość i mam nadzieję, że będzie mi dane jak najwięcej tych dziecięcych emocji zobaczyć. Myślę też, że po tej przygodzie otworzę się na inne gatunki zwierząt, bo miałam straszną frajdę z malowania dzikich kotów, surykatek, krabów etc. - nabrałam ochoty i odwagi na więcej. View Ediplayer on the source website
Małżeństwo bez cenzury? Te ilustracje mówią wszystko
Jak naprawdę wygląda życie pary z długim stażem? Pod tymi uroczymi ilustracjami może się pewnie podpisać każda z nas. Nas zdecydowanie zafascynowała ta artystyczna opowieść o związku!
Rysunki, które pokazują prawdziwe oblicze długiego związku Pochodzący z Izraela Yehuda Devir jest ilustratorem, który tworzy głównie komiksy. W jego rysunkach widać więc mocny rys humorystyczny, zwłaszcza, kiedy przedstawia swoje kilkuletnie małżeństwo z żoną Mayą. Portretując momenty z życia w związku, wspólne chwile te lepsze i gorsze Devir sprawia, że odbiorca może spokojnie się z nim indentyfikować. Każdy, kto był w dłuższym związku ma pewnie podobne doświadczenia - romantyczne uniesienia i prozę dnia codziennego. ZOBACZ TEŻ: Była gwiazdą mody. Znał ją i szanował cały świat. Wtedy usłyszała diagnozę 16-latka z zespołem Downa podbija świat mody! Mają 22 dzieci i tworzą największą rodzinę na Wyspach Brytyjskich. Jak wygląda ich życie? Ilustrator scenki do rysunków tworzy we współpracy z partnerką - ona, graficzka z zawodu, skupia się na typografii i kolorach, on na uchwyceniu właściwego momentu. W ten sposób powstał cały partnerski komiks "One of those days" ("Jeden dzień z życia" przyp.red.). Małżeństwo z ilustracji poznało się w 2010 roku, a na ślubnym kobiercu stanęło sześć lat później. Ich codzienność, mimo, że w dalekim Izraelu, nie różni się zbytnio od "szarej" rzeczywistości wielu par. Poznajecie te scenki z autopsji?
Ilustratorka i projektantka, Malwina Konopacka: "Przeraża mnie, że dziś debata publiczna to beton po obu stronach." [WYWIAD]
Po jej wazonach skaczą dzikie pantery, rozkwitają egzotyczne rośliny, spogląda, charakterystyczne dla Malwy, oko. Jej prace wystawiane były w Tokio, Nowym Jorku i Londynie. O pasji tworzenia, byciu eko i tym jak ilustracja może być narzędziem politycznego przekazu rozmawiamy dziś z Malwiną Konopacką, polską projektantką i ilustratorką.
Dlaczego ilustracja? Myślę, że odpowiedzi powinnam szukać w domu rodzinnym i tym, co mnie otaczało, gdy byłam dzieckiem. W moim domu dużo obcowało się ze sztuką. Od zawsze interesowałam się rysowaniem i plastycznymi czynnościami, więc rodzice szybko zauważyli tę predyspozycję. Zastanawiam się… czy możliwe jest, żeby rodzic wyłapał u dziecka talent, który jest mu zupełnie obcy? Myślę, że wymaga to nie lada czujności. Ilustracja jest chyba taką formą, która pozwala Ci na swój sposób mieć dużo żyć. Możesz tworzyć historie, kreować postaci, wymyślać bohaterów. To prawda, ilustracja daje możliwość wypowiedzi na różne tematy, jest komentarzem do rzeczywistości. Teraz bardziej się skupiam na wazonach, ale one też dają mi przestrzeń do interpretacji, form, skojarzeń. Choć brakuje mi na co dzień ilustracji. Świat wymaga od nas, żeby się określić w jednym kierunku. Taka interdyscyplinarność jest niespecjalnie wygodna. Ludziom jakoś łatwiej się odnaleźć, gdy masz konkretną etykietę - projektant, ilustrator, malarka. Także dziś staram się być klarowna w przekazie, choć nie jestem w stanie być w 100% określona, pozostaję trochę dryfująca. Czy nie jest trochę tak, że nam wszystkim łatwiej się nawiguje, gdy możemy wszystko poukładać w konkretnych szufladkach, ponazywać, nadać etykietki? Mi się wydaje, że to duża strata tak się ograniczać, bo najciekawsze jest właśnie to, co dzieje się pomiędzy. Patrząc na biografie wielkich, często jakiś wybitny muzyk jest architektem, albo wybitny malarz kucharzem. Ta unikalna wartość powstaje często właśnie na styku różnych dziedzin. Mi w ilustracji brakowało przestrzenności i użytkowości. Dlatego zdecydowałam się na wazony, które są malowane. One też nie do końca spełniają definicję wzornictwa przemysłowego, czy designu, bo jednak każdy jest inny i ilustrowany. Także to wszystko gdzieś się ze sobą przeplata i łączy. Mam poczucie, że dzięki temu ten świat artystyczny jest dla mnie taki pełny, kompletny. I formą i rysunkiem. No tak, domyślam się, że gdybyś nie miała tego backgroundu ilustratorskiego, to prawdopodobnie nawet zainteresowana ceramiką nie skończyłabyś z takim produktem. Dokładnie. Studiowałam wzornictwo i historię sztuki w Warszawie i zafascynowana ilustracją wyjechałam na prawie 2 lata do Berlina do pracowni ilustracji. To były ciekawe czasy, w magazynach były głównie zdjęcia, ilustracja nie miała najlepszej renomy, kojarzona była z czymś na kształt „podsztuki”, z rzemiosłem. Wróciłam z Berlina z przekonaniem, że chcę połączyć ilustrację ze sztuką użytkową. Kocham przedmioty i otaczanie się rzeczami, które mają dusze i historię jest dla mnie bardzo ważne. Wiele osób złapało się wtedy za głowę, jakbym wyskoczyła z jakimś pomysłem z kosmosu, typu wyszywanie serwetek. Swoją drogą jest teraz na rynku artystka, która robi piękne wyszywane serwetki! (śmiech) Przypominam sobie, że jak byłam dzieckiem, to faktycznie w magazynach ilustracji nie było. Tych przykładów, które pokazują jak moda się zmienia jest mnóstwo. To co było deklasowane kilkanaście lat temu, dziś jest w trendzie. Teraz wiele okładek czołowych magazynów to ilustracje, co w latach 90-tych czy 2000 było nie do pomyślenia. Zwłaszcza w Polsce. Zawsze było trochę ilustratorów, ale kojarzyło się to z niezbyt poważną ilustracją dla dzieci, albo satyrycznym rysunkiem Lengrena w „Przekroju”. Często zdarzało się, że ktoś zamawiał u mnie ilustrację na okładkę książki, a kończyło się stockowym zdjęciem. Ale ten okres, gdy ilustracja przegrywała, to był jednocześnie fajny czas. Ilustratorów nie było wielu, klientów trzeba było oswoić, przekonać do tej formy wyrazu, pokazać, że ilustracja też może być poważna. Dziś ilustratorów jest całe mnóstwo. I między innymi dlatego pomyślałam, że popracuję w innej dziedzinie (śmiech). I tak wpadłaś na pomysł wazonów? Zaczęło się wcześniej, już pod koniec studiów, kiedy zrobiłam 3 czy 4 sztuki wazonów. Szybko jednak odłożyłam temat na bok. Przez kilka lat pracowałam w ilustracji, mając ten pomysł gdzieś z tyłu głowy. I tak po latach przyszedł moment, gdy poczułam, że chcę wrócić do wazonu i potraktować go zupełnie inaczej. Czy sądzisz, że może to wynikać z twojego charakteru, konstrukcji psychicznej? Masz duszę odkrywcy: potrzebę szukania wyzwań i eksplorowania nowych przestrzeni? Na pewno jak za długo jest dobrze to zaczynam się męczyć i nudzić. To dotyczy wszystkich sfer życia. Brzmi to banalnie, ale w życiu zawodowym wyzwania sprawiają mi wielką przyjemność, podobnie eksplorowanie nowych dziedzin. Nabrałam już chyba takiej swobody, że nie obawiam się zmian. Mimo to sądzę, że ceramiką będę się zajmować jeszcze długo. Lubię w niej to, że jest sferą bardzo tradycyjną. W świecie pełnym plastiku, reklamówek i jednorazowych rzeczy, ten wazon - tworzony tradycyjnie, z naturalnych kamionek ma dla mnie dużą wartość. Mówisz, że nie obawiasz się zmian. Myślisz, że to wynika z wieku, doświadczenia, dojrzałości? Zawsze byłaś typem odważnego człowieka? Po latach mogę powiedzieć, że nabrałam wielkiego przekonania do tego co robię. Jakoś nie ulegam trendom. Nawet z ilustracji wycofałam się, kiedy stała się zbyt modna. Nie jest tak, że zawsze muszę iść pod prąd, ale coś w tym jest, że czuję się komfortowo, gdy to, co robię nie jest do końca w głównym nurcie. Oczywiście nigdy nie mam pewności czy to zaprocentuje, ale zwykle się udaje (śmiech). To chyba prawidłowość stara jak świat, że nie ma w życiu nic bez ryzyka, a już na pewno nie, gdy mówimy o spektakularnych osiągnięciach. Najwięksi tego świata zwykle dochodzili do swoich odkryć idąc pod prąd, często wiele ryzykując. No właśnie. Ostatnio byłam jurorem w konkursie dla młodych ilustratorów. Znaczna większość to byli ludzie, którzy mieli talent plastyczny, ale nie mieli pomysłu na siebie, robili to, co akurat jest w modzie. W mojej ocenie wskakiwanie po studiach w najmodniejsze trendy to bardzo krótka droga. Ja sama tych sezonowych “mód” przeżyłam już co najmniej z pięć. Wiem, że pójście swoją drogą jest trudne. Niemniej, ja się nigdy na ten skrót nie pokusiłam i mam poczucie, że dzięki temu jestem tu gdzie jestem. Ta własna droga, po której człowiek idzie z wewnętrznym przekonaniem, że coś, co robi jest słuszne, zawsze procentuje. Zgadza się. Nie chcę demonizować, ale myślę, że warto tu jednak dodać, że nie jest to proste. Ba, czasem wręcz cholernie trudne. Wymaga też określonych cech charakteru i fundamentów, które zwykle wynosimy z domu rodzinnego. Mi również towarzyszy w życiu zawodowym wewnętrzne przekonanie, że droga, którą obrałam, mimo, że daleka od mainstreamu, jest słuszna. Mam jednak poczucie, że na tę postawę składał się cały szereg cegiełek. Na pewno takie poczucie wynosi się z domu. Niemniej sądzę, że w kontekście sztuki sprawa wygląda trochę inaczej: wydaje mi się, że to przekonanie może się zrodzić jedynie w momencie kiedy człowiek do swojego pomysłu czy koncepcji dojdzie sam. Jeśli nasz pomysł wynika z jakiś przemyśleń, indywidualnych poszukiwań, a do tego jest obudowany wiarą, wiedzą, czasem to te właśnie elementy budują poczucie pewności – siebie i swojej pracy. Jak z wieloma rzeczami, nie da się wypracować wartości idąc na skróty i przeskakując szczebelki. Wspomniałaś, że lubisz się otaczać przedmiotami z historią. W pełni rozumiem, sama lubię rzeczy, z którymi czuję jakąś więź. Z drugiej strony mam poczucie ogromnego zmęczenia przedmiotami i od dwóch lat próbuję ograniczyć ilość rzeczy w mojej przestrzeni. Zdarza Ci się odczuwać zmęczenie rzeczami? Czy może jesteś typem zbieracza? Oj, tak, zdecydowanie zdarza mi się to zmęczenie odczuwać. W moim domu rodzinnym rodzice są zakopani w książkach i porcelanach i okropnie mnie to przytłacza. Każdy przedmiot, który ląduje u mnie w domu jest dla mnie ważny i trafił tu nieprzypadkowo. Mam też taką obsesję, że jak kupuje mydła czy szampony to zrywam z nich etykietki, żeby opakowania były jednokolorowe (śmiech). Każdy ma swoje skrzywienia zawodowe (śmiech). Ja po prostu nie mogę znieść wizualnej tandety w żadnym wydaniu. Wcale się nie dziwię, mi samej zdarza się mieć ten problem, a artystką nie jestem (śmiech). Inna sprawa, że są różne rodzaje „zbieractwa”. Wielu z nas uprawia zbieractwo utajone i zupełnie nieświadome, napędzane konsumpcyjnym stylem życia. „Fajne spodnie na wyprzedaży w Zarze? Biorę, w końcu to tylko 30 złotych.” I tak sukcesywnie zatapiamy się w morzu rzeczy. Ja chyba nigdy nie byłam hiper-konsumpcjonistką. Zawsze wolałam kupić coś vintage niż nowe ubranie. Jednak dziś „zakupy” to dla mnie zupełnie inna historia - to świadome i nieprzypadkowe wybory. Strasznie się przejęłam tą Ziemią. W konsekwencji, jeszcze uważniej niż dotychczas podchodzę do kupowania. Jak radzą sobie z tym Twoje dzieci? Jak ma się lat 3 czy 5 to nie jest to łatwa perspektywa, by przyjąć, że mama nowej zabawki nie kupi. Różnie (śmiech). Mojej córce zdarza się pytać „Dlaczego Ty nie lubisz nowych rzeczy? Dlaczego lubisz wszystko takie stare?” (śmiech) Powoli buduję w nich jakąś świadomość, ale staram się to robić delikatnie. Kryzys klimatyczny jest na tyle poważny, że nie chcę przekroczyć cienkiej granicy, za którą moje dzieci będą miały poczucie, że żyją w opresyjnym świecie, który zaraz się skończy. Ale widzą moje codzienne wybory. I na pewno nie jest to bez znaczenia dla ich rozwoju. To chyba taka retro nowoczesność. Cudownie. Bo pokolenie obecnych dzieciaków to chyba ostatnia generacja, która może coś realnie zrobić zanim będzie za późno. No właśnie… Ja mam tu momentami wewnętrzny zgrzyt. Co ja robię dla tej sprawy? Na co dzień robię wazony. Gdy sytuacja będzie naprawdę poważna to nikt nie będzie myślał o wazonie. To będzie ostatnia rzecz, której człowiek będzie potrzebował. Moje produkty są wprawdzie ekologiczne, wypalane w piecach na baterie słoneczne, ale mimo to brakuje mi czasem działania na rzecz kryzysu klimatycznego, które realnie coś wniesienie. Świetną robotę robi m.in. Areta Szpura, bo swoimi działaniami naprawdę uświadamia ludzi. Z wazonem może faktycznie być trudniej, ale już ilustracja to całkiem niezłe medium do przekazywania konkretnych treści. Zdarza Ci się sięgać po ilustracje właśnie po to, by wypowiedzieć się w sprawach społecznych, czy to klimatycznych czy politycznych? Oj tak. Jestem w grupie „Demokracji ilustrowanej” [o pomysłodawczyni tego projektu pisałyśmy TUTAJ – przyp. red.] i zdarza mi się robić na różne okazje ilustracje, które są komentarzem do poważnych politycznych spraw. Dzięki ilustracji można dotrzeć zarówno do prawej, jak i lewej strony, a dziś to nie często się zdarza. To prawda. Dziś, niestety, żyjemy w społeczeństwie, która jest skrajnie podzielone. Przepaść między nami coraz większa, a dobrych pomysłów jak ten dół zakopać brak. Tak mnie ten konflikt prawej z strony z lewą jest bardzo trudny. Przeraża mnie jego symetria. Jedna strona mówi coś, z czym się absolutnie nie zgadzam, na co druga – ta, do której, wydawałoby się jest mi blisko, odpowiada w sposób równie radykalny, agresywny i przemocowy. I tu pojawia się ilustracja, która pozwala opisywać rzeczywistość ponad podziałami. Tak, mnie też przeraża ta symetria. Kilka miesięcy temu, w związku z pożarem katedry Notre Dame, w tytule, który bardzo cenię, pojawił się artykuł odnoszący się do wypowiedzi naszych polityków, którzy w pożarze katedry widzieli symbol upadającej Europy i chrześcijaństwa – zaczynał się od litanii naprawdę niewybrednych epitetów. I myślę sobie: jak do tego dopuściliśmy, że poziom debaty publicznej tak drastycznie spadł? Co stało się z naszą klasą, kulturą, szacunkiem do drugiego człowieka? Wyzywanie ludzi, którzy głosują na PiS sprawia, że przepaść się tylko pogłębia. Taką retoryką nigdy się ludzi do siebie nie przekona. Przeraża mnie, że dziś debata publiczna to beton po obu stronach. Właśnie dlatego chętnie angażuję się we wszystkie projekty nastawione na dialog. Takie, w których jest przestrzeń, by bez atakowania, w sposób spokojny odwołać się do wspólnych wartości; wartości, które – chcę w to wierzyć – są często tożsame dla obydwu stron. Tak, też chciałabym w to wierzyć… Ilustracja wydaje się być jednak faktycznie medium, które pozwala na dialog wolny od ataków. Mamy zresztą tego piękne przykłady, jak choćby plakat „KonsTYtucJA”, który powstał w ramach „Demokracji Ilustrowanej”. A jak wygląda poszukiwanie inspiracji w pracy ilustratora? Inspiracja w takim szerokim ujęciu to dla mnie to, co mam w głowie, jakieś kody, czy to z historii sztuki, czy z domu rodzinnego. Bazując na nich, poszukuję harmonii czy celowej dysharmonii, eksplorując to, co wokół mnie. Na pewno z ilustracją to są bardziej strzały, pomysły, jakiś komentarz, jednorazowa sytuacja. Jeśli chodzi o wazony i ceramikę to tu myślę w sposób bardziej uporządkowany. Mam wrażenie, że, gdy myślę o kolekcji wazonów to zaczynam patrzeć na świat przez filtry. Rzeczywistość wokół jest niby niezmiennie taka sama, ale ja, koncentrując się na nowym pomyśle, dostrzegam wokół siebie inne rzeczy niż zwykle – te elementy, które korespondują z moją wizją. Gdy skupiam się na jakimś pomyśle, to nagle w ręce wpada mi mnóstwo rzeczy, które ten koncept niejako podbudowują. Może to jest kwestia otwartości, na to co widzę. Teraz na przykład pracuję nad kolekcją ‘Kolor’. W efekcie patrzę na wszystko pod katem barw, intensywności kolorów, zestawień kolorystycznych. Wczoraj na przykład zakładałam córce skarpetki, które są zielono-różowe i myślę sobie „jakie to jest piękne zestawienie”. Czasami taka drobna rzecz ma moc, jest jakimś impulsem, motywem, który poźniej sobie przeinterpretowuję. A co robisz, kiedy nie chcesz tworzyć? Jak ładujesz baterie, albo czyścisz głowę? Ja bardzo lubię pracować (śmiech). Sprawia mi to przyjemność. Powiedziałabym nawet, że nie lubię nie pracować. Ale siłą rzeczy, co wynika z mojej sytuacji osobistej i dzieciaczków, musiałam wprowadzić rygor. Pracuję do godziny 16, potem zamykam zawodowe sprawy i spędzam czas z dziećmi. No, chyba, że jakiś pomysł mocno mi w głowie siedzi, to trochę o nim myślę i po tej 16 (śmiech). Jakie masz zatem sposoby na „nie-myślenie o pracy”? Muzyka, film, gotowanie, joga? Bardzo lubię muzykę. Słuchanie muzyki to dla mnie ekstremalna przyjemność. Sprawia mi super frajdę i rzeczywiście totalnie mnie resetuje. Bardzo przeżywam muzykę. W ogóle, lubię głęboko odczuwać. Takiego zatem – pełnego odczuwania – życia Ci życzę! Dziękuję za rozmowę, wszystkiego dobrego!
Polska ilustratorka, Ola Niepsuj: "Dobrze jest być w życiu wybrednym" [WYWIAD]
Piekielnie utalentowana, skromna i niezwykle urocza - tak w kilku słowach można by opisać Olę Niepsuj, jedną z najlepszych polskich ilustratorek młodego pokolenia. Ale dziś nie będzie w "kilku słowach" - bo Ola ma znacznie więcej do powiedzenia. Spotkałyśmy się w jej warszawskiej pracowni, by porozmawiać przy kawie, a dziś zaprosić Was do lektury naszej rozmowy. Jest o ilustracji, modzie i tym czy zawodowy sukces ma płeć.
Ola Niepsuj - polska ilustratorka tworząca dla takich marek jak Nike, Apple czy IKEA. Jej twórczość zdobyła uznanie na wystawach w Polsce i zagranicą, m.in w Japonii, Francji, Szwecji, Wielkiej Brytanii, Boliwii, Stanach Zjednoczonych czy na Kubie. Gdy Ola przyjęła mnie w swoim warszawskim studio, wiedziałam, że będzie to dobre spotkanie. Otoczone piękną sztuką, rozmawiałyśmy przy kawie i rogalikach z ulubionej cukierni Oli. Gdy po pewnym czasie spojrzałam na zegarek, ku mojemu zaskoczeniu zobaczyłam, że rozmawiamy blisko dwie godziny. Nie chciało się wychodzić. Bo świat Oli to bardzo inspirujące miejsce. Zobaczcie sami. Ilustracja to taka sama forma ekspresji, przekazywanie jakiejś treści, komunikatu, co tekst pisany. Tyle tylko, że za pomocą innych znaków. Można nawet powiedzieć, że gdy Twoje prace pojawiają się w dużych magazynach, to „mówisz” do tłumów. A wtedy trzeba uważać na słowa (śmiech). Stosujesz jakieś środki ostrożności? Pracując w Stanach Zjednoczonych z moją amerykańską agencją, m.in. przy przewodnikach Taschena, nauczyłam się jednej rzeczy - uważności na niepowielanie stereotypów. Dla Amerykanów kluczowe są równość płci i równość rasowa. I nie chodzi tu wcale o to, aby na ilustracji była taka sama liczba kobiet i mężczyzn, ale by nie osadzać tych postaci w stereotypowych kontekstach – uciekać od myślenia, że miejsce kobiety jest w kuchni, mężczyzny na motorze czy Azjaty przy komputerze. Tak zaczęło kiełkować we mnie poczucie pewnej misji, aby swoją pracą promować wielokulturowość i zachwalać odmienność. To w niej szukam w inspiracji. Staram się przekonywać klientów do takich przedstawień i cieszę się, kiedy się na nie decydują. Hm, domyślam się, że chodzi tu nie tylko o uprzedzenia, ale i kwestie biznesowe, choćby to, jak taka ilustracja przełoży się na sprzedaż. No i samo podejście klienta. Na ile jest odważny, na ile decyduje się przełamywać mainstreamowe trendy. Tak... wiem, że Polska nie jest aż tak multikulturowa i taka grafika może być postrzegana jako bardziej odważna... Ale przecież świat multikulturowy jest o wiele bardziej interesujący! Nawet w najprostszym estetycznym odbiorze: basen pełen białych, szczupłych ludzi nie jest plastycznie tak samo ciekawy jak basen ludzi o różnej karnacji, którzy mają różne fryzury, różne kolory i typy włosów, różne sylwetki. Absolutnie się zgadzam. Różnorodność jest niezwykle ciekawa. Więcej, jest kluczem do rozwoju. Bo życie w świecie monotematycznym i jednowymiarowym powoduje, że zasklepiamy się gdzieś w swoich przekonaniach i tym, co znamy. Ale jednocześnie różnorodność potrafi być dla ludzi trudna, bo ciągle musisz oswajać nowe i nieznane. A jak nieznane to nie wiadomo, co się za tym kryje. Wychodzą nasze lęki i uprzedzenia. Masz pomysł, jak ludzi przekonywać do większej otwartości na „inne”? To trudny temat. Dla mnie otwartość, tolerancja, równość to wartości fundamentalne, podstawowe. Ich wcielanie w życie jest dla mnie oczywiste i powinno być widoczne w każdym aspekcie naszego życia. Niedawno musiałam poruszać się kilka miesięcy na wózku inwalidzkim - przygnębiła mnie dostępność obiektów dla osób niepełnosprawnych. Większość budynków, przejść, sklepów czy usług gastronomicznych w Warszawie było poza moim zasięgiem. Czasem nawet z pomocnikami nie mogliśmy się gdzieś dostać. Kiedy kelner musi Cię wnieść po schodach do toalety, godność zostaje na dole. Przepisy forsowane są zbyt powoli i pomimo, że zmierzamy jako państwo w dobrym kierunku, zmiany te zachodzą w zbyt powoli. Oby jednak się działy... bo bez równości nie ma wolności. Lubisz poczucie wolności, jakie daje Ci Twój zawód? Oj, tak. Bardzo lubię być swoim własnym szefem, móc samodzielnie zarządzać swoim czasem. Mam to szczęście, że mogę wybierać zlecenia, których się podejmę. Niezwykle to sobie cenię i jestem za to ogromnie wdzięczna, naprawdę. Staram się codziennie pielęgnować w sobie to uczucie wdzięczności. Po pierwsze, za to, że mogę się utrzymać z tego, co lubię, a po drugie, że w obrębie tego, co lubię, mogę jeszcze wybrać to, co lubię najbardziej! Zdaje sobie sprawę, że to luksus i cieszę się z tego momentu kariery. Jednocześnie wiem, że etap na którym się znajduje jest w dużej mierze efektem wielu lat intensywnej pracy i poświęceń. Robić w życiu to, co się lubi – to faktycznie jest luksus. Choć brzmi to dosyć smutno... bo jeśli przyjąć, że luksus z samej definicji jest ekskluzywny i trudno dostępny, to oznacza to, że większość z nas nie robi w życiu, tego co lubi! (śmiech) No tak, z tej perspektywy faktycznie tak to wygląda (śmiech). Choć warto pamiętać też o drugiej stronie medalu. Za tą wolnością i luksusem robienia tego, co lubimy, stoi też szereg obaw... że nagle telefon przestanie dzwonić, że zlecenia przestaną się pojawiać. Praca wolnego strzelca to ciągłe kwestionowanie każdej decyzji w kontekście “jutra”. I ciężka praca. Mnóstwo pracy. A do tego dyscyplina, kompromisy, umiejętność pracy z ludźmi, empatia. Wspomniałaś o dyscyplinie - to chyba nie łatwa sprawa, gdy wykonuje się wolny zawód. Nie ma bacika, który o 9 zagoni do biura. Jak to znosisz? Ja często jestem w biurze o 11 (śmiech). Ale wychodzę wtedy o 2 w nocy. Dyscyplina i chęć samorozwoju to klucz do sukcesu w każdym zawodzie. Z biegiem czasu można zapanować nad systematycznością, być przygotowanym na intensywne tygodnie pracy, w spokojniejszych zajmować się archiwizacją, promocją, rozwijaniem pasji, notowaniem inspiracji. We wszystkim też trzeba znaleźć balans. Raz jest tydzień bezsenny, a raz spokojny. Oj, znalezienie odpowiedniego balansu to chyba jedna z trudniejszych rzeczy w codziennym życiu. Dla mnie balans jest nierozerwalnie związany z wypracowaniem pewnego dystansu do siebie i do świata, co nie jest prostym zadaniem. Tak, to prawda. U mnie przełom nastąpił chyba w okolicy moich 30 urodzin. Po prostu zaczęłam mieć w nosie rzeczy, na które nie mam wpływu i nagle zaczęło się łatwiej żyć. Często powtarzam sobie: „Hej, osiągnęłaś już naprawdę dużo!”. Mogę wówczas skupić się mocniej na klientach, poszukać ciekawych rozwiązań - nie tracę go na stres i wyścigi ze samą sobą. Wypracowanie tego dystansu to także zasługa środowiska – mamy wspaniałą zawodową społeczność przyjaciół, to niezwykła grupa wsparcia. Wiele rozmawiamy o codziennych problemach, kwestiach finansowych, prawnych i etycznych zawodu. Co Twoim zdaniem decyduje o sukcesie? Talent? Dyscyplina? Szczęście? Wydaje mi się, że o sukcesie decyduje konsekwencja, potrzeba ciągłego rozwoju. To właśnie, pracowitość – to jest chyba główna składowa sukcesu - i to ona przyciąga szczęście. Talent, rozumiany jako genetyczna predyspozycja do działań artystycznych, to według mnie tylko niewielka składowa powodzenia. Na moich studiach było mnóstwo utalentowanych osób, obdarzonych wyjątkowymi zdolnościami i wrażliwością, które nie pracują w zawodzie. Twórczość z zasady podlega ocenom gustu, dlatego potrzebuje wsparcia w postaci innych umiejętności - interpersonalnych, biznesowych, organizacyjnych. Sukces w Twojej branży ma płeć? Inaczej wygląda ten kobiecy, a inaczej męski? Niestety tak, choć to względnie równościowa branża. Wśród rozpoznawalnych projektantów graficznych wciąż jest znacznie mniej kobiet niż mężczyzn. Pracuje mi się, jako kobiecie, dobrze, odnajduję komfort w tym zawodzie. Z drugiej strony wciąż obecne są różnice stawek, różnice skali zleceń. Rozmawiam ze znajomymi płci przeciwnej i wiem, że te różnice, choć niezbyt drastyczne, istnieją. Oczywiście nadal zlacenie ilustracji na samochód trafi do ilustratora, a na opakowanie perfum do ilustratorki. Pomimo, że ich portfolia są trudne do odróżnienia. Wiem, że muszę być szybsza, lepsza i bardziej profesjonalna niż mężczyzna, by zarobić tyle samo i zawodowo dotrzeć do tego samego miejsca. To bardzo przykre. Hm, czy ja wiem? Sporo jest jeszcze do naprawy, ale w porównaniu do tego, z czym mierzyły się kobiety kilka dekad temu, jest naprawdę nieźle! Otaczam się mężczyznami, z bardzo równościowym podejściem, pracuję z wieloma świetnymi facetami i na co dzień nie czuję damsko-męskiej konkurencji. Tak naprawdę w ogóle nie mam potrzeby wyróżniać „kobiety-ilustratora” i „mężczyzny-ilustratora”, bo to generuje jakieś podziały. Czuję się po prostu otoczona wspaniałymi ludźmi. Może masz rację. Jeszcze niedawno, to, że kobiety mogą nosić spodnie było nie do pomyślenia. Dziś zdarza się, że trudno na ulicy wypatrzeć kobietę w spódnicy. Lubisz modę? Lubię modę. Uważam ją za sposób na wyrażanie siebie, manifestację osobowości, pozwala nam wejść do pomieszczenia, zanim zdążymy się odezwać. Widzisz kogoś na ulicy i myślisz sobie: „o, idzie artystka!” (śmiech) Masz swoje ulubione marki? Czy może jesteś bardziej fanką second handów? Uwielbiam lumpeksy, to dla mnie raj i źródło inspiracji! Jestem zresztą słynnym zbieraczem, ku utrapieniu przyjaciół podnoszę wszystko z chodnika i pakuję do torebki (śmiech). W kwestii samych ubrań, ze względu na małe mieszkanie muszę być bardziej wybredna - decyduje się na zakup tylko wtedy, kiedy ubranie rokuje na długi związek - jakościowy i romantyczny. Nie ma dla mnie znaczenia czy to rzecz markowa czy z drugiej ręki. Moda ma pewien wspólny mianownik z projektowaniem grafiki. Gdy wykonuję jakiś kolaż, albo muszę stworzyć jakąś postać od zera, to jest to proces podobny do decyzji, w co się danego dnia ubiorę. Rano przed lustrem decyduję, kim dziś chcę być, tak samo jak przed deską kreślarską decyduje, jaką postać dziś narysuję. Codzienne kreowanie się na nowo. Też bardzo to w modzie lubię. Tak, ubranie się według nastroju i z myślą o wyzwaniach dnia daje tę moc! Uwielbiam modę właśnie za jej kreacyjną funkcję. Gdyby mogła być jeszcze tylko trochę bardziej etyczna... I tu chyba powoli coś się zmienia. Powstają marki, jak choćby ostatnio założone polskie Nago, które promują bardziej świadomą, etyczną modę. Tak, to prawda. Dla mnie bardzo ciekawy jest też inny aspekt kupowania – co jest źródłem naszych konsumenckich decyzji. Oglądałam ostatnio dokument na Netfliksie, gdzie Marie Kondo odwiedza amerykańskie domy i pomaga je uporządkować. I nagle okazuje się, że mnóstwo ludzi trzyma w domu jakieś zupełnie niebywałe ilości dziwnych rzeczy, np. 40 ołowianych żołnierzyków, pięć szuflad długopisów. Niektóre szafy skrywają nigdy nienoszone ubrania, jeszcze z metkami. To nie do pomyślenia! Kupujemy, bo „może mi się kiedyś przyda, może kiedyś schudnę do tych spodni”. Tobie się nigdy nie zdarzyły takie zakupy w stylu „a może schudnę kiedyś do tych spodni”? (śmiech) Nie no, jasne, zdarza mi się czasem coś w ten sposób kupić, nie jestem ideałem... (śmiech). Ale od kiedy mam świadomość, jak te rzeczy powstają i dlaczego są takie tanie, to takie zakupy „niewynikające z prawdziwej potrzeby” należą u mnie do rzadkości. Od jakiegoś czasu staram się kupować bardzo świadomie. Skupiam się na jakości, a nie ilości. Sukcesywnie ograniczam ilość przedmiotów, które mnie otaczają. Bardzo polecam. Oj tak, podpisuję się obiema rękami. Choć to nie prosta sprawa, by przestawić się na taki model. Muszę o tym zrobić jakiś rysunek! (śmiech) Zdecydowanie! Ja ostatnio, gdy zobaczyłam twarde statystyki i liczby – chodziło akurat o ilość wody zużywanej do produkcji bawełnianych t-shirtów – to zamarłam. Terapia szokowa. Czasem wystarczy zobaczenie krótkiej infografiki, by z dnia na dzień zmienić swoje nawyki. Dokładnie. Chociaż ja osobiście mam z tym modelem jeden problem... Wymaga bowiem tego, żeby być selektywnym. Bo nie można mieć wszystkiego. Albo nawet więcej – nie można mieć dużo. A się chce. To nie łatwe. Tak, to prawda. Choć ja generalnie jestem selektywna we wszystkim. Wybredna bardzo. I sama nie wiem, czy to wada, czy zaleta? Ja mam takie wspomnienie przekazu z dzieciństwa, gdzie dorośli wpajali mi, że bycie wybrednym to coś złego. Na moje jęki, że rosół to bez pietruszki, a w szynce żyłki słyszałam „dziecko, już skończ wybrzydzać i jedz”. No właśnie, moi rodzice też mi to wpajali. I tak jakoś człowiek przyzwyczaił się do myśli, że bycie wybrednym to nic dobrego. No właśnie, ale teraz mi się wydaje, że nie. Że dobrze jest być w życiu wybrednym. Zwłaszcza przy takim natłoku „śmieciowych” treści, wybieranie tych naprawdę wartościowych to cenna umiejętność. Tak, to prawda (śmiech). Mi też się dziś wydaje, że umieć być wybrednym to duża wartość. Ah, wybrednie dobrze mi się z Panią rozmawiało! Dziękuję!
Gosia Herba: "Chcę rysować dziewczyny, które obgryzają paznokcie i paradują po mieszkaniu w majtkach i skarpetkach" [WYWIAD]
Ubierając kobiece sylwetki w abstrakcyjne formy, tworzy portrety kobiet silnych, niezależnych i wyzwolonych, choć jednocześnie niedoskonałych. Jej bohaterki palą papierosy i obgryzają paznokcie. W pracach Herby realizm przeplata się z abstrakcją, a wszystko utrzymane jest w subtelnych oparach absurdu. I cudownie kolorowej estetyce. Poznajcie Gosię Herbę, wybitną polską ilustratorkę. My już zdążyłyśmy się zakochać!
Jak wyglądały Twoje szkolne zeszyty? Marginesy pełne były rysunków? Gosia Herba: Moi rodzice dość szybko zorientowali się, że ich dzieci najchętniej poświęcają się rysowaniu. Mieliśmy więc z bratem pod dostatkiem kredek, farb i bloków, specjalnie dla nas szytych przez ojca. To była nasza codzienna rozrywka. Rysowaliśmy to, co nas otaczało. Nasze miasteczko, cmentarz położony w sąsiedztwie, orszaki pogrzebowe, portrety rodzinne, nasze sny. Brat rysował też wojnę, trupy i piekło. Pamiętam, że to były bardzo ładne prace, pełne detalu, ognia, malutkich ludzików, drutów kolczastych, drabin pnących się donikąd. Wszystko na czarno. Ja byłam przemądrzałą dziewczynką i chętnie ilustrowałam książki, których nie rozumiałam, a które wynosiłam z naszej domowej biblioteki. Przyjemność sprawiało mi też przerysowywanie ulubionych obrazów jak Sąd Ostateczny Memlinga, czy rysowanie egipskich rzeźb. I tak już zostało? Trochę tak. Przez te wszystkie lata nie opuszczało mnie przekonanie, że rysowanie to jedyna właściwa droga. Co prawda, zdarzały się chwile zwątpienia i skoki w bok, jak szkoła muzyczna i nauka gry na saksofonie altowym. Potrafiłam jednak dość trzeźwo oceniać swoje możliwości. Muzyk byłby ze mnie kiepski. Zawsze wracałam do rysowania. Po liceum plastycznym zaczęłam studiować historię sztuki. Te lata nauki sprawiły, że odrzuciłam własną osobę jako główny przedmiot moich prac. Odkryłam, że dobrze wychodzi mi interpretowanie tekstu za pomocą plastycznych środków wyrazu. Postanowiłam zostać ilustratorką. Twoje ilustracje można znaleźć w książkach, gazetach i na okładkach zagranicznych magazynów. Patrząc na Twoje osiągnięcia wydaje się, że osiągnęłaś to, o czym wielu marzy całe życie – Twoja praca jest jednocześnie Twoją pasją. Stoi za tym łut szczęścia? Przypadek? Ciężka praca? Nie uraczę Was niestety żadną spektakularną historią. Postanowiłam zostać ilustratorką, spróbowałam, udało się. Po prostu przedkładam działanie nad marzenie. Mój charakter, który pomaga mi osiągać cele, jest też jednak przekleństwem. Jestem zawzięta, pracowita, konsekwentna, nieustępliwa, wymagająca, apodyktyczna. Do każdego projektu podchodzę z uwagą i z uczuciem. W tym raju rysownika łatwo wpaść w pułapkę pracoholizmu. Po skończonym dniu pracy często przesiadam się do drugiego biurka i szkicuję dla sportu, w ramach treningu. Nie mam żadnej szczególnej recepty na powodzenie. Po prostu – im więcej się rysuje, tym lepiej się to robi. Wytrwałość, determinacja, pokora. Wolność, jaką sobie wypracowałam latami praktyki, pozwala mi tworzyć szczerze, a co za tym idzie chyba coraz lepiej. Trening czyni mistrza, so they say (śmiech). Ale odkładając żarty na bok - wolność, która pozwala na szczerość i bycie sobą... brzmi jak marzenie, i to nie tylko w kontekście zawodowym. To właśnie poczucie "wolności" jest tym, co cenisz sobie w ilustracji najbardziej? Wolność cenię sobie bardzo, choć doceniam też lekkość. Przemawia do mnie ilustracja prosta, inteligentna, erudycyjna, ale nie przegadana. Lubię, kiedy rysunek jest zabawny, zaskakujący, ale nie efekciarski. Dlatego niezmiennie przepadam za Tove Jansson czy Edwardem Goreyem. Doceniam nastrojowość, taką, jaką niosą ze sobą prace, na przykład, Jesúsa Cisnerosa. Myślę, że dobry ilustrator nie stroni od absurdu. I musi mieć poczucie humoru. Gdy mówisz o poczuciu humoru, od razu na myśl przychodzi mi jeden z Twoich projektów (chyba mój ulubiony!), który nosi tytuł „Girls”. Mnóstwo tam zabawnych, często karykaturalnych wręcz, elementów. „Girls” to tytuł roboczy serii wielkoformatowych ilustracji, które wykonałam do wnętrz Art Gallery Hotel w mieście Baku w Azerbejdżanie. Moim zadaniem było stworzenie prac nawiązujących do dzieł cenionej azerskiej artystki Maral Rahmanzadeh. Tematem jej prac były między innymi sceny rodzajowe i patriotyczne z udziałem kobiet - zbierających owoce, wracających do domów, czytających gazetę, obsługujących telegraf. Czasem w tańcu, czasem na ulicy, a czasem w polu. Zapożyczyłam motywy z jej dzieł i stworzyłam współczesne sceny rodzajowe. Dziewczyny wracające z pracy i idące na zabawę, panienki z arbuzami na głowie, chichoczące nad brukowcem. Trochę bagatelizuję bohaterki z grafik Maral. Jej kobiety to przodowniczki, pracownice o szorstkich dłoniach. Moje dziewczyny to beztroskie fircyczki. Było to podyktowane kontekstem, w jakim miały znaleźć się moje prace. Świadomością tego, jaki obraz sprawi przyjemność gościom luksusowego hotelu. Ach, czyli Twoje fircyki zamieszkują wnętrza hotelu w Azerbejdżanie, fantastycznie! (śmiech). To musiał być chyba dość odważny wybór ze strony projektanta. Choć jestem wielką fanką Twoich prac, to jednak nie da się ukryć, że Twoim kobietom daleko do standardowych kanonów piękna. Tak, to prawda. Nie poddaję się fali estetyzacji. Moje kobiety są nieproporcjonalne, mają wielkie nosy, krzywe usta. Moim celem nie jest tworzenie wizerunków, z którymi będzie się utożsamiać każda kobieta. Interesują mnie sceny intymne, atawizmy, chwile, które uznajemy za wstydliwe czy kompromitujące. Coraz chętniej sięgam do codzienności. Chcę rysować dziewczyny, które obgryzają paznokcie, które paradują w majtkach i w skarpetach po mieszkaniu, które wypiły za dużo i płaczą, albo zaliczają stupor na dyskotece. Celuję ostatnio w niedorzeczne sceny narracyjne, bogate stroje, jak kapelusze z homarów, barokowe martwe natury z kobiecymi ciałami i owocami, uśmiechnięte ośmiornice pocieszające smutne dziewczyny. Dużo w tym ludowości, zabawy z atrybutami i po prostu dekoracyjności. Lubię w ilustracji żartować. Wciąż dążę do uproszczenia formy, wprowadzenia jej na abstrakcyjny tor. Moje ilustracje to pochwała niezręczności. Ja nie ukrywam, że patrząc na bohaterki z Twoich prac mam też wrażenie, że jest to pochwała wolności i odwagi, by być sobą. Kobiety w Twoich ilustracjach są dosyć wyzwolone. Żyjemy w dobie Instagrama, reklam z aniołkami Victoria’s Secret i idealnych standardów promowanych przez wszędobylską kulturę masową. Jednocześnie mówi się, że jesteśmy dziś wyzwolone bardziej niż kiedykolwiek. Myślisz, że kobiety są dziś faktycznie wolne? Czy może wręcz przeciwnie – zniewolone tym przekazem w ciągłej pogoni za „idealnym”? Każda kultura wspiera jakieś zestawy standardów, zachowań, sposobów życia. Chyba nie da się całkowicie od tego uwolnić. Dla mnie ważny jest brak bezpośredniego przymusu ze strony innych ludzi. W tym sensie, owszem, jesteśmy bardziej wyzwolone niż kiedykolwiek. Z wiekiem jest mi coraz łatwiej opierać się wpływom kultury masowej. Robię to, na co mam ochotę, nie odczuwam potrzeby przypodobania się nikomu. Staram się postępować zgodnie z moimi przekonaniami. Kiedy byłam młodsza marnowałam mnóstwo czasu na głodzenie się i malowanie kresek na powiekach przed wyjściem do warzywniaka. Nie zamieniłam się w abnegata, ale z wiekiem przybyło mi więcej zajęć i spraw do załatwienia. Nie mam czasu na pogoń za cudzymi ideałami. Znajdujesz w tym grafiku czasem przestrzeń dla siebie? Taki moment, by złapać oddech, naładować baterie? Masz na myśli czy jest coś, co robię poza rysowaniem? (śmiech). Regularnie chodzę na basen. W pływaniu odnajduję ukojenie, odzyskuję równowagę. Dopiero niedawno nauczyłam się pływać. Kiedy życie spędzasz w pracowni, przy biureczku, nieczęsto zdarza Ci się odczuwać lęk, wywołujący drżenie kolan. A na basenie owszem. Te wszystkie skoki do wody, podtopienia. I radość z pierwszych metrów przepłyniętych delfinem. Dużo też oglądam, chodzę do kina, czytam książki i komiksy. Gdybym miała więcej czasu, grałabym częściej w gry komputerowe i trenowałabym siłę. Coraz częściej myslę o apokalipsie Zombie i o tym, że z moją słabą kondycja będę łatwą ofiarą. Lubię też podróżować. Przynajmniej raz do roku wybieramy się z mężem na jakieś dalekie wakacje. A kiedy możemy, spotykamy się z naszymi znajomymi, także ilustratorami. W tym roku spędzimy razem lato. Nie mogę się doczekać. Brzmi cudownie. Zatem szybkiego nadejścia lata życzę Tobie, sobie i nam wszystkim!
Matylda Damięcka ostro o Lagerfeldzie: „Geniusz, ale wciąż zepsuty człowiek”
2 dni po śmierci Karla Lagerfelda wiadomość o odejściu projektanta wciąż brzmi tak niewiarygodnie, że chciałoby się ją uznać za ponury żart. Internet kipi od zdjęć genialnego twórcy, ale na pięknym portrecie zaczyna pojawiać się rysa. Ilustracja Matyldy Damięckiej obnaża to, o czym w odniesieniu do projektanta wolimy milczeć.
Śmierć genialnego twórcy i ikony mody całkowicie zdominowała internet. Media społecznościowe aż kipią od różnych ujęć Karla Legerfelda: na Instagramach poruszeni odejściem projektanta miłośnicy jego talentu podają sobie ujęcia z jego młodości, te przedstawiające go w towarzystwie muz, czy przy pracy. Tych ostatnich jest chyba najwięcej, bo mistrz, który zarzekał się, że nigdy nie przestawał pracować słowa dotrzymał. Choć nie pojawił się na ostatnim pokazie Chanel, co wzbudziło falę spekulacji na temat jego pogarszającego się stanu zdrowia, pozostał czynny zawodowo do samego końca. Te kobiety były największym muzami Karla Lagerfelda I choć chcemy go widzieć jedynie poprzez pryzmat jego fantastycznej twórczości i nieposkromionego talentu, coraz częściej na tym pięknym portrecie pojawiają się pęknięcia. Poza tym, że projektant faktycznie jest legendą, która postawiła dom mody Chanel na nogi i uczyniła projekty z podwójnym C w logo pożądanymi, był także seksistą, który nie krył się z niepopularnymi poglądami na temat pracy modelek ("Jak nie chcą ściągać spodni, niech idą do zakonu") czy szerzej, tych, który maja inny styl pracy, niż on sam (czyli robią w życiu coś jeszcze poza samą pracą). Matylda Damięcka - kontrowersyjny portret Karla Lagerfelda Ostatnim razem aktorka i graficzka przypomniała o sobie pamiętną grafiką przedstawiającą serce w kształcie granic Polski, która obiegła Internet po śmierci prezydenta Gdańska, Pawła Adamowicza, w trakcie światełka do nieba na finale Wielkiej Orkiestry Świątecznej Pomocy. Dziś, dwa dni po śmierci Karla Lagerfelda pojawiły się na jej profilu dwa ujęcia mistrza. Pierwsze z nich to portret bez komentarza, za to drugie bezlitośnie obnaża charakter projektanta. Stylizowana na ankietę zachęca do tego, by w odniesieniu do Lagerfelda wybrać jedną z dwóch opcji: „Zepsuty człowiek, ale geniusz” lub „Geniusz, ale wciąż zepsuty człowiek”. Z jednej strony to szpilka wbita za sięganie po naturalne futra i skóry (Chanel dopiero niedawno zrezygnowało z używania tych pierwszych w kolekcjach), z drugiej przytyk do jego kontrowersyjnego sposobu bycia i natury: ze słynnych cytatów przebija pogardliwy stosunek względem pracy innych, niechęć do „brzydkich” ludzi, słabość do zbytku, poczucie wyższości i całkowita bezkarność. Jak oceniacie ilustrację Matyldy Damięckiej? Zbyt wcześnie na wypominanie Lagerfeldowi jego wad czy trafny, pozbawiony sztucznego ubarwiania i przyzwolenia na szerzenie stereotypów i seksizmu realistyczny portret?
Młody, przystojny i bardzo utalentowany. Jego prace są uznane na świecie, poznajcie ilustratora, rysownika i dyrektora artystycznego Tomka Sadurskiego.
Tomasz Sadurski Młody rysownik i ilustrator mody. Rysuje od dziecka. Studiował grafikę i projektowanie mody w Monachium, a następnie scenografię teatralną i kostiumy na monachijskiej Akademii Sztuk Pięknych. Za swoj finalowy pokaz w szkole Mody otrzymal nagrodę główną. Nauczał rysunku w Akademii Mody w Monachium, a takze prowadzil warsztaty Ilustracji Mody na Uniwersytecie Sztuki w Berlinie. Jest nie tylko ilustratorem, ale także uznanym grafikiem. Jego ornamenty zdobily porcelane Villeroy&Boch, współpracował z koncernami Vodafone, Ford, Audi, VW, Mitsubishi i Hyundai. Jest autorem logo i identyfikacji wizualnej polskiego pawilonu na Expo 2008 w Saragossie, Nadruki jego projektów pojawiły się wielokrotnie w męskiej kolekcji H&M. Ma na swoim koncie współpracę z takimi tytułami jak: Vanity Fair, Park Avenue, TUSH, Elle Girl, Suddeutsche Zeitung, Twój Styl, FHM Collections, Fashion Magazine i wielle innych. Jest także autorem ilustracji do bestsellerowej powieści Ildiko von Kuerthy „Schwerelos”. Redakcja kobieta.pl postanowiła zadać Tomkowi kilka pytań: Gdybyś miał narysować siebie to na czym byś się skupił?Jak wyglądałaby taka ilustracja? Autoportret, to świetne ćwiczenie dla ilustratora. Pamiętam, że często rysowałem siebie na zajęciach w Akademii Sztuk Pięknych. Jeśli teraz miałbym się podjąć takiego zadania, na pewno w pierwszej kolejności skupiłbym się na emocjach, aktualnych doświadczeniach, na tym co interesującego dzieje się w moim życiu. Ale Ty nie lubisz określać siebie wyłącznie jako rysownika i ilustratora mody? To prawda, nie widzę siebie wyłącznie jako ilustratora. Należę do slash generation, pokolenia młodych grafików, didżejów, performerów, artystów którzy szukają nowatorskich rozwiązań. Jestem rysownikiem, ale jednocześnie tworzę koncepty graficzne, jestem dyrektorem artystycznym oraz badaczem nowych trendów. Rozwijam się w różnych dziedzinach, które wzajemnie się przenikają. Codziennie szukam nowych technik komunikacji artystycznej, odkrywam nowe formy graficzne. Myślę, że najbardziej pociągająca jest różnorodność... Ale studiowałeś przecież projektowanie mody w Monachium. Jeden z Twoich dyplomowych pokazów mody otrzymał nawet nagrodę główną. Nie myślałeś nigdy o projektowaniu? Moda to genialne medium, bardzo szybkie, interaktywne, z tego względu zawsze będzie mi bardzo bliska. Mnie jednak najbardziej interesuje to, co dzieje się globalnie, uwielbiam tworzyć koncepty które przenoszą się na inne media. Moja praca to przede wszystkim poszukiwanie nowych image'ów, nazywanie nowych trendów przy wykorzystaniu wszystkich aktualnych mediów, ilustracja jest jednym z nich, ale nie jedynym... Ale współpracowałeś już z megabrandem takim jak H&M? Męskie koszulki z zaprojektowanymi przez Ciebie nadrukami można było kupić na całym świecie. Tak, to było świetne doświadczenie. Pracę nad kolekcją H&M zaczęliśmy w 2007 roku, światło dzienne ujrzała w 2008. Pamiętam, że bardzo dużo wtedy podróżowałem. Krążyłem między Mediolanem, Paryżem, Nowym Jorkiem, a Berlinem wszędzie spotykałem ludzi w t-shirtach z moimi projektami. To było fajne uczucie. Bardzo chętnie podjąłbym się znowu takiego wyzwania. Widziałam twoje ilustracje mody w Vanity Fair, Twoim Stylu, Fashion Magzine są świetne. Jakie cechy powinna mieć dobra ilustracja? Mogę mówić tylko ze swojej perspektywy, każdy ilustrator jest inny. Myślę, że trzeba być wyjątkowo wrażliwym na otoczenie i mieć wyostrzony zmysł obserwacji. Kiedy rysuję, skupiam się przede wszystkim na emocji przekazu. Oczywiście uwielbiam przedstawiać szlachetne tkaniny, koronkowe mankiety, teatralne formy strojów w stylu Lacroix, za każdym razem sprawia mi to ogromną przyjemność. Uderzenie w emocjonalną żyłę odbiorcy jest jednak najważniejsze. A jaki artysta uderza w Twoją emocjonalną żyłę? Mam ciągle otwarte oczy, dużo podróżuję, poznaję wielu młodych, utalentowanych twórców. Nie ukrywam jednak, że bardzo często sięgam po klasyków. Potrafię godzinami oglądać ryciny renesansowych artystów. Za piórko, tusz i akwarele cenię prace Andy'ego Warhola, mało kto wie że zanim w ogóle pokazał światu puszkę był ilustratorem mody. Pracował dla magazynów, rysował od butów po ciasteczka. Jakie stosujesz techniki? Moje techniki są bardzo rysunkowe. Zazwyczaj jest to piórko, tusz, akwarele, akryl. Uwielbiam mieszać techniki kolaż, monotypię, akwarelę. Eksperymentuję również z komputerem, to doskonałe współczesne narzędzie, przedłużenie ołówka. Ostatnio przekonuję się również do video, jestem otwarty na nowe trendy. Słyszałam na mieście, że masz słabość do czekolady, to prawda? Raczej do starych fabryk czekolady (śmiech). Mieszkam w takiej w Berlinie. Brzmi interesująco To prawda, wyobraź sobie, że w miejscu gdzie kiedyś stał piec i komin teraz jest galeria. Zaczęło się od tego, że szukałem w Berlinie mieszkania, zupełnie przypadkiem znalazłem ofertę - „Czy chcesz zamieszkać w fabryce czekolady?”. Odpowiedź mogła być tylko jedna – oczywiście, że chcę. Kiedy poszedłem obejrzeć fabrykę okazało się, że to świetna miejscówka w dzielnicy Mitte. To mekka dla artystów, ludzi poszukujących, idealne miejsce do życia i jednocześnie świetna baza wypadowa. Od kilku lat mieszkam tam z przyjaciółmi, opanowaliśmy to magiczne miejsce w stu procentach. Nie boisz się, że kiedyś zabraknie Ci pomysłów? Jak na razie nie mam z tym problemu, a to dzięki temu że jestem cały czas na bieżąco. Czerpię inspiracje z podróży i obserwacji świata. Ostatnio byliśmy z przyjaciółmi z Rio, zainspirowała mnie Favela. Kto by pomyślał, że tak zafascynuje mnie klimat sklepów karnawałowych. Uwierz mi, to niesamowite uczucie kiedy wchodzisz do jednego z nich i możesz kupić 15 kg kryształków Swarovskiego, a w następnym 10 kg cekinów. Uwielbiam zbierać nowe doświadczenia, obserwować i analizować kulturę ulicy, ta mieszanka emocji przekłada się później na moje prace. Jesteś niewolnikiem mody, gadżetów, shoppingu? Raczej nie. Chociaż moja koleżanka powiedziała mi ostatnio „że mam więcej butów niż Karl Lagerfeld”. Nie jeżdżę samochodem, po Berlinie przemieszczam się głównie rowerem, nie kupuję również zbędnych rzeczy. Mój shopping jest zazwyczaj bardzo docelowy, wiem czego chcę i co chce kupić. Myślisz że ilustracja wyprze fotografię? Magazyny mody coraz częściej sięgają po nowe rozwiązania, otwarcie mówi się o szukaniu alternatywy dla fotografii. Nie ma takiej możliwości. Ilustracja to zupełnie inne medium niż fotografia, będą się przenikać, uzupełniać, ale na pewno nie będą ze sobą konkurować. Poza tym nie ma starego i nowego medium, jest tylko źle używane. Dziękuję za rozmowę View oEmbed on the source website