Rak prostaty

Rak prostaty, znany również pod nazwą rak gruczołu krokowego lub stercza ma wysokie wskaźniki występowania oraz, niestety, śmiertelności. Jednak szanse jego wyleczenia są spore, jeżeli zostanie on rozpoznany wcześnie, najlepiej przed wystąpieniem przerzutów. Listopad upływa pod znakiem Movember, czyli akcji uświadamiającej, jak poważny jest to problem. Ważne, abyśmy my kobiety też o tym wiedziały i nakłaniały bliskich nam mężczyzn do regularnych badań! O tym jak istotna jest profilaktyka raka prostaty oraz korzystanie z najnowocześniejszych sposobów leczenia opowiada urolog Łukasz Curyło z krakowskiej SCM clinic.

Rak prostaty - męskie schorzenie

Prostata jest gruczołem produkującym wydzielinę, która mieszając się z ejakulatem, umożliwia ruch plemników. Umiejscowiony pod pęcherzem moczowym otacza cewkę moczową. Choroby prostaty to jedne z najczęściej spotykanych schorzeń wśród mężczyzn. Do jednego z nich należy właśnie rak prostaty.

Rak prostaty: jak wygląda przebieg choroby?

Rozwija się on bardzo wolno. Ukształtowanie się niewielkiego guzka, o 1ml objętości, trwa około 10 lat, od momentu pojawienia się zmian nowotworowych. Skąd więc biorą się trudności w rozpoznawaniu oraz wysoka śmiertelność? W początkowym stadium schorzenia nie pojawiają się praktycznie żadne objawy. Można zauważyć czasem łagodny rozrost gruczołu krokowego, co powoduje przede wszystkim trudności w oddawaniu moczu. Ponadto pojawia się niekiedy krwiomocz czy krew w nasieniu.

Jak tłumaczy urolog Łukasz Curyło: długo nierozpoznany rak prostaty powoduje ryzyko naciekania na tkanki otaczające gruczoł krokowy oraz pojawianie się przerzutów do innych narządów, czego objawy są już znacznie mocniejsze. - Mogą być nimi np. bóle kostne, bóle w podbrzuszu oraz w okolicy krocza, nietrzymanie moczu, zaburzenia wzwodu. Dlatego im wcześniej nowotwór prostaty zostanie rozpoznany, tym większe są szanse na jego całkowite wyleczenie – podkreśla ekspert

Rak prostaty: po pierwsze profilaktyka!

Zaleca się, żeby każdy mężczyzna od 45 roku życia wykonywał co roku badania kontrolne. Jeżeli wcześniej zauważone zostały problemy z oddawaniem moczu, należy koniecznie udać się do urologa. Szczególnie czujni powinni być mężczyźni, u których występuje w rodzinie ten rodzaj nowotworu. Te wytyczne wynikają z czynników występowania raka stercza. Jest nim, przede wszystkim, wiek. Zwykle dopiero po przekroczeniu 40 roku życia pojawia się ryzyko wystąpienia tego schorzenia. Średni wiek zachorowania wynosi ponad 70 lat. Im starszy jest mężczyzna, tym bardziej może być narażony na chorobę. U ok. 9% chorych rak prostaty jest dziedziczny. Jeżeli u trzech najbliższych krewnych bądź u dwóch w wieku poniżej 55 lat wystąpił ten nowotwór, to uważa się, że dana rodzina ma wyraźną predyspozycję do jego występowania. Młodzi mężczyźni z obciążonych genetycznie rodzin powinni wcześnie zacząć monitorowanie stanu zdrowia, ponieważ choroba pojawia się wtedy w młodszym wieku. Istnieją przesłanki, że na wzrost ryzyka zachorowania na raka prostaty ma wpływ także niezdrowy styl życia. Nieodpowiednia dieta, otyłość, brak aktywności fizycznej, używki czy częste stany zapalne mogą sprzyjać chorobie.

Rak prostaty: podstawowe badania

W przypadku podejrzeń raka prostaty podstawowymi badaniami, które trzeba wykonać w ramach profilaktyki wykonywać, to badanie per rectum (przezodbytnicze, palpacyjne), które pozwala sprawdzić wielkość, powierzchnię oraz konsystencję gruczołu krokowego, USG przezodbytnicze oraz pomiar PSA z krwi (oznaczenie poziomu markera charakterystycznego dla prostaty). Jeżeli wyniki badań pokazują nieprawidłowości, wykonywane są następne kroki diagnostyczne, między innymi rezonans magnetyczny i biopsja stercza, która potwierdzi bądź wykluczy nowotwór prostaty. Podwyższony poziom PSA nie zawsze oznacza raka, dlatego czasem ingerująca w organizm biopsja nie jest potrzebna.

Dzięki rozwojowi medycyny w tym również diagnostyki obrazowej, nowotwory prostaty rozpoznajemy częściej i wcześniej. To jednak ma również pewne minusy. U części pacjentów wykrywany nowotwór jest bez znaczenia klinicznego, czyli charakteryzuje się wyjątkowo powolnym przebiegiem i małym ryzykiem progresji. Jego rozpoznanie może narazić chorego na przykre następstwa niepotrzebnie podjętego leczenia. W takim przypadku mówi się o nadwykrywalności. Pacjent ma wówczas świadomość, iż ma chorobę nowotworową, ale niekoniecznie od razu przystępujemy do leczenia. To bardzo obciążające psychicznie dla chorego – wyjaśnia lekarz, Łukasz Curyło.

Eksperci namawiają, by kontrolne badania wykonywać zawsze pod opieką dobrego lekarza, najlepiej urologa. Tacy specjaliści mają doświadczenie w diagnostyce i leczeniu schorzeń prostaty więc wyjaśnią pacjentowi zalety oraz wady aktywnego poszukiwania nowotworu prostaty i przedstawią możliwe drogi postępowania.

Rak prostaty - wylecz go!

Aktywny nadzór, otwarte leczenie operacyjne laparoskopowe czy robotyczne, radioterapia i eksperymentalne leczenie małoinwazyjne przy pomocy ultradźwięków to niektóre z dróg leczenia nowotworu stercza. Jak mówi med. Łukasz Curyło, wybór danej metody uzależniony jest od wielu czynników, jak wiek pacjenta, stopień zaawansowania i złośliwości choroby oraz współistnienie innych schorzeń. Proces poprzedzony bardzo dokładną diagnozą oraz wywiadem jest indywidualnie konsultowany i zakończony decyzją pacjenta i prowadzącego. Jedną z wielu metod leczenia nowotworu prostaty jest prostatektomia radykalna. Ta duża operacja onkologiczna polega na chirurgicznym usunięcie gruczołu krokowego wraz z pęcherzykami nasiennymi, fragmentami nasieniowodóworaz niekiedy, w zależności od oceny niebezpieczeństwa przerzutów, otaczającymi węzłami chłonnymi. W przypadku kwalifikowania pacjenta do zabiegu operacyjnego, podstawowym ograniczeniem jest stan ogólny oraz ewentualne choroby towarzyszące, jak cukrzyca czy POCHP. Najważniejszą częścią tej operacji jest połączenie pęcherza moczowego z kikutem cewki, który zostaje po usunięciu stercza. Wykonuje się ją w znieczuleniu ogólnym metodą otwartą, laparoskopii lub z asystą robota.

Najskuteczniejszą metodą na trwałe wyleczenie raka prostaty jest jak najszybsze rozpoznanie choroby i wczesne rozpoczęcie leczenia. Dlatego tak istotną rolę pełni profilaktyka. Jeżeli masz w najbliższym otoczeniu mężczyzn po 40 roku życia, zachęć ich do wykonania badań urologicznych. Zdrowie jest najważniejsze!

Ekspert merytoryczny: Lek. med. Łukasz Curyło - specjalista urologii z krakowskiej SCM clinic